Diyarbakır'ın Ergani ilçesinde yer alan tarihi Çayönü Tepesi'nde yürütülen bilimsel kazı çalışmalarında, insanlık tarihinin üretim teknolojilerine ışık tutacak son derece nadir bir keşfe imza atıldı. Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy'un kamuoyuyla paylaştığı bilgilere göre, milattan önce 6900 ila 6800 yıllarına tarihlenen yaklaşık 5 metrekarelik antik bir madencilik işliği gün yüzüne çıkarıldı.
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Sarıaltun'un başkanlığında sürdürülen kazı sezonunda ortaya çıkarılan bu özel alan, bölgedeki madencilik faaliyetlerinin derin köklerini bir kez daha gözler önüne serdi. Yerleşmenin batı kesiminde tespit edilen işliğin etrafında yer alan altı dikme deliği, bu üretim alanının üzeri kapalı bir şekilde, bilinçli ve organize bir mimari düzenle tasarlandığını kanıtlıyor. İşliğin tam merkezinde ise taş döşemeli özel bir çalışma alanı bulunuyor.
Yapılan detaylı incelemelerde; ham malakit parçaları, yarı işlenmiş ve tamamen işlenmiş malakit örnekleri, bakır boncuklar ve çeşitli bakır nesneler ele geçirildi. İşlik ve yakın çevresindeki buluntu sayısının kırkı aştığı belirtilirken, bu materyallerin ham maddeden nihai ürüne kadar olan sürecin tüm aşamalarını temsil etmesi arkeoloji dünyasında heyecan yarattı.
Çayönü Tepesi'nde bakır ve malakit kullanım izlerinin milattan önce 9100'lü yıllara kadar uzandığı biliniyordu. Yeni keşfedilen madencilik işliği, bu kadim geleneğin kesintisiz olarak yaklaşık 2 bin yıl boyunca devam ettiğini ve belirli uzmanlaşmış alanlarda üretim yapıldığını kanıtladı. Uzmanlar, aynı bölgede Proto-Hassuna kültürüne ait nitelikli çanak çömleklerin de tespit edildiğini, yürütülecek Karbon-14 analizleriyle tarihlendirmenin daha da netleşeceğini ifade ediyor.
